Da Fibra de Vicunha ao Fio — A Fibra dos Deuses Incas

ཝི་ཀུ་ཉ་ནི་CITES (གླེང་སྟེགས་བར་གི་དུས་ངེས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་རིགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡོད་པའི་ཟིན་བྲིས།)ཀྱིས་སྐུལ་བ་གནང་ཡོད།སྐུད་པ་ཆེད་དུ་ཕྱི་རོལ་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དུས་ངེས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་སྲུང་སྐྱོབ་འཆར་གཞི་གཏན་འབེབས་ཡོད་པའི་གླང་རི་ས་གནས་དགེ་འདུན་གྱིས་རྐང་བོའི་གླེང་སྟེགས་བར་ཆོས་གནས་གཤེགས་པའི་གླེང་སྟེགས་བར་ལྟར་ཆོས་གནས་དེ་གཤེགས་པའི་རིས་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་ན་ཡིན།དེ་དག་ལ་རྗེས་སུ་གཏོང་བ་ལ་གཞུང་ལས་རྒྱུན་ལུགས་གཤེགས་པའི་ཚེམ་སྐུད་པ་ཐོབ་ཐུབ།ཕྱིར་བརྗེས་ཀྱི་རྟགས་རིས་བདག་གིས་ཆེད་དུ་ལོག་གཞུང་སྐུལ།

Vicuña fibra 12-13 micron diameter — cashmere (15-19μ), mohair (25-45μ) o merino wool (15-23μ) gyi thung. Animal tsam 200-300 g lo nyi la 'bul. Fibra gser gyi tshva mdog dorsum la o chung la white. Gram tsam-tsam la gus 'phul.

Tal como a lhama, a vicunha tem algum pelo exterior mais grosso misturado com a penugem ultrafina. Separe cuidadosamente à mão. A diferença de espessura é mais subtil — precisa de boa iluminação e paciência.

Mergulhe a fibra em água morna a 25-30°C — mais fria que para alpaca ou lhama. A fibra é tão fina que qualquer agitação ou temperatura excessiva provoca feltragem irreversível. Deixe de molho 15 minutos. Não toque.

Transfira a fibra para água limpa à mesma temperatura. Nunca mude a temperatura bruscamente — o choque térmico feltra a fibra instantaneamente. Um único enxague costuma ser suficiente.

ཇི་སྒོ་མེད་པར་ལག་པ་གཉིས་ཀ་ལྷིང་ལྷིང་བཞིན་དུ་སྐུད་པ་ཆུ་ལས་ལེན་པ། ཉི་མའི་འོད་མེད་ཅིང་རེག་མདོག་གླང་ལ་བཞག་ལ། ཁོ་ན་ཡང་མི་བཙིར། མལ་འཆུར་ཡང་མི་བཙིར། ལུས་ངོ་ཡང་མི་ཚིགས། བདག་ཉིད་ཀྱིས་གླང་བྱེད་པར་ལོགས་ཏེ། ཆུ་ཚོད་ ༢༤ ལ་ལོགས་ཀྱི་ཡོད།

Com as pontas dos dedos, abra suavemente cada mecha de fibra seca. A fibra de vicunha é tão fina que quase flutua — trabalhe num espaço sem correntes de ar.

Use cardas manuais com dentes finos e apertados. Carregue uma quantidade mínima de fibra — metade do que usaria para alpaca. Passe a segunda carda com movimentos ultra-suaves, 3-4 vezes apenas. Excesso de cardagem danifica a fibra.

Enrole a fibra cardada em rolags muito pequenos e leves. Cada rolag deve ter pouca fibra — a vicunha fia-se em fio extremamente fino, e rolags grandes seriam desperdiçados.

སྲིད་ཞིང་ལེ་ལོ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ལས་རིས་གང་དག་འདུག་པ་དེ་ནས་གང་དག་ལྭ་ཆུང་ཚུགས་ནའང་ཐོག་མར་ལྭ་ཉིས་ཅུ་ལས་ལྭ་ཆུང་བ་ཞིག་གདན་འདེགས་མཛོད། རམ་རིས་ལྭ་ཆེ་བ་གཅིག་གིས་སྣ་རིལ་གའུ་མའི་སྐུད་པ་རྣམས་གཅོད་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རམ་རིས་དེ་ལ་བི་ཀུ་ཉྰ་ཁའི་ཆེད་དུ་གཏིབས་ཏེ་བྱེ་བྲག་གི་རམ་རིས་ཆུང་ཆུང་དང་གླུ་ཅན་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། མང་དུ་རུས་པ་ཡང་ན་ཤིང་གི་གཉིས་ལས་གཅིག་གིས་བྲིས་སྐུལ་ཏེ་མ་ཡིན་པའི་ལེ་ལོ་གཞི་མེད་པས་བརྐོས་ཡོད།

A vicunha é a fibra mais fina do mundo — estire apenas 3-5 cm de cada vez. Dê muito mais torção que para alpaca ou ovelha. A torção alta é essencial para dar resistência a um fio tão fino. O fio resultante será quase como linha de costura.

A chave para fiar vicunha é manter tensão constante entre as mãos e o fuso. Qualquer variação cria pontos fracos no fio. Isto exige prática — fiar vicunha é considerado o nível mais alto da arte da fiação à mão.

Continue a fiar todos os rolags. Lembre-se: cada grama de fibra representa um recurso raro e precioso. Minimize desperdício. As fiandeiras andinas tradicionais não perdem uma única fibra.

Retorça dois fios simples juntos no sentido contrário. O fio retorcido de vicunha será fino mas surpreendentemente forte. A torção dupla também suaviza a superfície, realçando o brilho sedoso natural.

Mergulhe o fio retorcido em água morna (25°C) durante 15 minutos. Retire com cuidado, esprema entre as palmas das mãos abertas e pendure com peso mínimo para secar.

Enrole o fio seco numa pequena meada. Um velo inteiro de vicunha (200-300 g) produz talvez 150-200 g de fio acabado — suficiente para um cachecol pequeno.

ཝི་ཀུ་ཉ་ནི་ཚེས་གླེང་༢༠ པའི་སྐར་མ་ལ་སྐད་ཅིག་ལ་རྒས་འགོ་བའི་གཏན་ལ་ཕབ་པ་རེད། ཨིན་ཀ་དུས་ཀྱི་སྐར་མ་ ༢ ་ཀེ་ནས་ ༡༩༧༤ ལོར་ ༦,༠༠༠ ་ལ་བབ་སོང་། CITES ་ཆོག་གླེང་དང་སྡེ་ཚོགས་ཀྱི་ཅ་ཆུ་ལོག་གླེང་གི་སྲིད་བྱུས་རྒྱུན་དུ་དམིགས་ཞིབ་བྱས་ནས་ ༣༥༠,༠༠༠ ལས་མང་བར་རིས་གླེང་འགོད་སོང་། ཝི་ཀུ་ཉ་གི་སྐུད་པ་རེ་རེ་ང་ཡིས་རྒས་འགོ་དང་གསར་འཛུགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འདི་ཆགས་རིས་པ་རེད།