མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ནས་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་ལེན་ཐབས། — ལྕགས་མཁྲེགས་པོ་བཟོ་བའི་འཇམ་པོའི་བཟི།

མོ་ལིབ་ཌི་ནམ (Mo, དངོས་པོ་ ༤༢) ནི་སེར་སྐྱ་བའི་མཁྲེགས་པའི་ལྕགས་རིགས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཚ་ཤུགས་ཐོབ་ཚད ༢༦༢༣°C ཡོད། ལྕགས་ནང་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ ༠.༢༥-༡% བསྣན་ན་ལྕགས་ཀྱི་མཁྲེགས་ཤུགས་དང་ཚ་བ་ཆེ་བའི་སྟེང་གི་གྲོགས་རམ་ཆེན་པོ་ཐོན། མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་གྱི ༨༠% ལྕགས་དང་ལྕགས་འདྲེས་མ་ནང་བེད་སྤྱོད་བྱེད།

མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་གྲོགས་རམ་ཡང་ཡིན — ནའི་ཊྲོ་ཇི་ནེས་ཟེར་བའི་མེན་ཛའིམ་གིས་རླུང་ནས་ཨ་མོ་ནི་ཡ་བཟོ་བར་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་དགོས།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ (MoS₂) ནི་འཇམ་པོ་དང་སྐྱ་སྔོན་གྱི་ལྕགས་ཤུན་ལྟ་བུ་ཡིན། ངོས་འཛིན་གཙོ་བོ། མོས་མཁྲེགས་ཚད ༡-༡.༥ (ཧ་ཅང་འཇམ)། གནས་ཚད ༤.༧-༤.༨ (གྲ་ཕའི་ཊ་ ༢.༡-༢.༣ ལས་ལྗིད་པོ་ཆེ)། ལྗིད་ཚད་ཁྱད་པར་ནི་ངོས་འཛིན་གཙོ་བོ་ཡིན།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ནི་ཚ་ཤུགས་ཆེ་བའི་ཆུ་གཏེར་གྱི་རྡོ་སྣོད་ནང་ཡོད། གཙོ་བོ་ཨ་རིའི་ཀོ་ལོ་ར་ཌོ། ཁ་ན་ཌའི་བྲི་ཊིཤ་ཁོ་ལམ་བྷི་ཡ། ཅི་ལི་བཅས་ནང་ཡོད།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ཧ་ཅང་འཇམ (མོས ༡-༡.༥) ཡིན་པས་ཕྱེ་བ་བྱེད་མི་དགོས། མཚམས་རྡོ་ (ཤེལ་ཤར་ཡང་ན་རྡོ་གྲ་ནའི་ཊ) ལས་སྐྱ་བའི་ལྕགས་ཤུན་འཕྲོག་ཅིག གྲམ ༢༠༠-༤༠༠ དགོས། མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ཆུ་ལ་འགྱུར་བ་མེད (hydrophobic) — འདི་ནི་ཕྱེ་འབྱེད་ལས་སུ་གཞི་བཟུང་ཐུབ།

ལག་ཤུབ་གྱོན། མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ཧ་ཅང་དུག་ཆེན་པོ་མིན་ཡང་རྡུལ་དབུགས་ནང་མ་ཚུད།

ཕྱིར་ཁོ་ན་ — དུག་ཅན་གྱི་སུལ་ཕར་ཌའི་ཨོཀ་སའིཌ་རླངས་པ་ཐོན། ཚོ་བསྲེག་གིས་མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་ཊྲའི་ཨོཀ་སའིཌ་ (MoO₃) དུ་བསྒྱུར། 2MoS₂ + 7O₂ → 2MoO₃ + 4SO₂↑ ། སུལ་ཕར་ཌའི་ཨོཀ་སའིཌ (SO₂) ནི་དུག་ཅན་གྱི་རླངས་པ་ཡིན། རླུང་ཡར་ངོས་སུ་འགྲོ།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ཤུན་པ་ཕྲ་མོར་བཀྲམ། ཚ་ཤུགས ༥༠༠-༦༠༠°C ཡིན་པའི་མེ་ནང་ཚོ་བསྲེག MoO₃ ༧༥༠°C ཡན་ཆད་ཟད་འགྲོ་ཆེ — ཚ་ཤུགས ༥༠༠-༧༠༠°C ནང་སྡོད། ཆུ་ཚོད ༡-༢ ཡན་ཆད་རྫོགས་པར་ཚོ་བསྲེག

ཚོ་བསྲེག་ཟིན་པའི MoO₃ ཕྱེ་མ་དང་སོ་ལ་ཕྱེ་མ་ལྗིད་ཚད ༡:༠.༣ བསྲེས། MoO₃ + 3C → Mo + 3CO ། ས་རྡོའི་ཡང་ན་གྲ་ཕའི་ཊའི་བཟོ་སྣོད་ནང་མནན་ནས་བཅུག

རླུང་མདའ་ཅན་གྱི་སོ་ལ་ཅན་གྱི་ཐབ་ནང་ཚ་ཤུགས་མཐོ་ཤོས་སུ་བཏང་། ༩༠༠°C ནས་འགོ་བཙུགས་ཤིང ༡༡༠༠°C ཡན་ལ་མགྱོགས་པོ་འགྲོ། མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་གྱི་ཚ་ཤུགས་ཐོབ་ཚད ༢༦༢༣°C ཡིན་པས་ཞུ་མི་ཐུབ — ཐོན་སྐྱེད་ཕྱེ་མའི་གཟུགས་སུ་ཐོན། ཆུ་ཚོད ༢-༣ བཏང་། CO ནི་དུག་ཅན་གྱི་རླངས་པ་ཡིན — ཕྱིར་ལས་ཀ་བྱེད།

བཟོ་སྣོད་གྲང་བ་བཅུག་ཅིང་ཕྱེ། ཐོན་སྐྱེད་ནི་སྐྱ་ནག་གི་ལྕགས་ཕྱེ་མ་ཡིན་དགོས། གནས་ཚད ༡༠.༢༨ g/cm³ — ལྕགས (༧.༨༧) ལས་ལྗིད་ཀྱང་ཊང་སི་ཊན (༡༩.༢༥) ལས་ཡང་བ།

མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་ལྕགས་ཆུམ་ལ་མི་འཐེན (paramagnetic)། ངོས་འཛིན་ཚོད་ལྟ། ཕྱེ་མ་ཅུང་ཟད་ཚ་བའི་ནའི་ཊྲིག་ཨེ་སིད་ནང་བཞུ། ཨ་མོ་ནི་ཡམ་ཕོས་ཕོ་མོ་ལིབ་དེ་ཊ་བསྣན་ན་སེར་པོ་ཁ་དོག་ཅན་གྱི་གཏིང་ཐིམ་ཐོན — འདི་ནི་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་གྱི་ངོས་འཛིན་ཚོད་ལྟ་ཡིན།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊའི་ཐད་ཐུན་མོང་མིན་པའི་བེད་སྤྱོད་ནི་མཁྲེགས་སྣུམ་འཇམ་ཡིན། MoS₂ གི་འབྱེད་ཤུགས་ཆུང་ཤོས་ཤིག་ཡིན — ༠.༠༣ ནས ༠.༠༦ (གྲ་ཕའི་ཊ་ ༠.༡༠-༠.༡༥ ལས་ཆུང་)། འདིའི་ཤུན་པའི་གྲུབ་ཆ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། གྲ་ཕའི་ཊ་ཆུ་རླན་དགོས་ཀྱང MoS₂ སྟོང་པའི་ས་ཁུལ་ནང་ཡང་ལེགས་པོ་ལས་ཀ་བྱེད། ནེ་ས་ (NASA) གིས་ MoS₂ སྣུམ་འཇམ་མཁའ་གྲུའི་འཁོར་ཤིང་ནང་བེད་སྤྱོད་བྱེད།

ལྕགས་ཤོག་ཐོག་མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་བཀྲུས་ན་འཇམ་པོའི་ཤུན་པ་ཅིག་བཞག — ཤུན་པ་གཉིས་གཅིག་གཅིག་ཐོག་བསྐྱོད་ན་འབྱེད་ཤུགས་ཆུང་བ་མཐོང་ཐུབ།

མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ཤུན་པ་དང MoO₃ རྡུལ་ཆུ་རློན་གོས་ཀྱིས་འཕྱི། MoO₃ ནི་མི་ལ་དུག་ཆེ་བ་མིན་ཡང — ཕྱུགས (བ་དང་ལུག) ལ་ཧ་ཅང་ཉེན་ཁ་ཡོད། ཕྱུགས་ཀྱི་ས་གཞི་ནང མoO₃ མ་གཏོང་།

མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་ཕྱེ་མ་ཤེལ་སྣོད་ནང་ཉར། ཚོད་ལྟ་ཡོངས་རྫོགས་ཟིན་ཐོ་བཀོད — མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊའི་ལྗིད་ཚད། ཚོ་བསྲེག་ཚ་ཤུགས། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ལྗིད་ཚད་བཅས། གྲམ ༤༠༠ གི་མོ་ལིབ་ཌི་ནའི་ཊ་ལས་མོ་ལིབ་ཌི་ནམ་གྲམ ༢༤༠ ཐོབ་ཚད་ཡོད།