ไก่จิกข้าว — ฐานไม้กลม ไก่แกะสลัก 5 ตัว หัวหมุนบนลวด เชือกจากคอรวมไปที่ลูกเจี๊ยบถ่วงด้านล่าง แกว่งแล้วไก่สลับกันจิก

"ถ้าจับไว้เฉยๆ น้ำหนักของลูกเจี๊ยบจะทำให้เชือกตึงและดึงลงทำให้หัวไก่ทุกตัวยกขึ้น แต่ถ้ามีการแกว่งลูกเจี๊ยบในบางขณะ เชือกบางเส้นจะหย่อนทำให้หัวไก่ซึ่งหนักกว่านั้นตกลงจิกพื้น" (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ไม่ระบุผู้เขียน, CC BY 4.0)

เลือกไม้เนื้อนิ่มเพื่อแกะสลักง่าย ทำฐานกลมโดยใช้แผ่นซีดีเป็นแบบ มาร์คตำแหน่งที่จะติดตัวไก่ แล้วเจาะรู

แกะสลักไก่ ตัวและหัวแยกกัน เจาะรูที่ตัวไก่ใส่สลักสำหรับยึดกับฐาน เจาะรูร้อยเชือกที่ปลายคอ ร้อยหัวเข้ากับตัวโดยใช้ลวดเป็นจุดหมุน ดึงเชือกแล้วหัวไก่จะผงกขึ้นลง ขัดแต่งเก็บรายละเอียด

เสียบสลักไก่ (โดยมากใช้ 5 ตัว) ลงในรูบนฐาน ร้อยเชือกลงมา พลิกให้ไก่คว่ำ ดึงเชือกทั้ง 5 เส้นให้ตึงเสมอกัน วัดให้เท่ากัน แล้วขมวดปมรวมกัน ทำลูกเจี๊ยบเป็นตัวถ่วง เจาะรูติดปีก ทำตา แล้วติดเข้ากับเชือกด้านล่างด้วยสลัก

ภาพไก่จิกข้าวจริง (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ไม่ระบุผู้เขียน, CC BY 4.0)

แกว่งลูกเจี๊ยบไปเรื่อย ๆ หัวไก่จะสลับกันขึ้นลงเหมือนจิกข้าว ควบคุมความเร็วได้ ทำเป็นแบบอื่นได้ เช่น ลิงสับมะพร้าว

เป็นของเล่นที่ผู้ใหญ่ทำให้เด็กเล่น ถ้านั่งทำด้วยกันจะได้ถ่ายทอดประสบการณ์ ระวังมีดขณะแกะสลัก แหล่งข้อมูล: ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ฐานข้อมูลเครื่องมือเครื่องใช้พื้นบ้าน "ไก่จิกข้าว" ไม่ระบุผู้เขียน (สัญญาอนุญาต CC BY 4.0) **ข้อจำกัด** แหล่งข้อมูลไม่ให้ขนาด ความยาวเชือก หรือชนิดลวด ไม่มีรายการสินค้าสำหรับไม้เนื้อนิ่มทั่วไป