ลูกข่างสตางค์ — แผ่นไม้กลม 3.5-4 ซม. หนา 0.5 ซม. แกนไผ่ 3 ซม. เสารูปลูกศร 5 ซม. หมุนในแกน สลักไม้กันหลุด ด้าย 20 ซม. ดึงแล้วปล่อยลงพื้น

"สมัยก่อนคนเฒ่าคนแก่ใช้สตางค์รูมาทำลูกข่างให้เด็กๆ เล่น แต่ปัจจุบันได้เปลี่ยนมาใช้ไม้หรือลูกสะบ้าแทน" (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ไม่ระบุผู้เขียน, CC BY 4.0)

เหลาไม้เนื้อแข็งให้กลม หนาประมาณ 0.5 ซม. เส้นผ่านศูนย์กลาง 3.5-4 ซม. เจาะรูกว้าง 0.5 ซม. ตรงกลาง (ใช้ลูกสะบ้าหรือลูกไม้กลมแบนแทนได้)

ใช้ไม้ไผ่ปล้องเล็กกว้างเท่ารู ยาว 3 ซม. ใส่ในรูแล้วติดกาวให้แน่น เหลาไม้เสารูปลูกศรยาวประมาณ 5 ซม. ใส่ในรูแกนได้และหมุนได้สะดวก สอดเสาจากล่างขึ้นบน แล้วติดสลักไม้เล็กที่ปลายบนกันหลุด

ตัดด้ายเล็กยาวประมาณ 20 ซม.

ภาพลูกข่างสตางค์แบบไม้จริง (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ไม่ระบุผู้เขียน, CC BY 4.0)

พันด้ายที่แกน เหลือปลายพอจับถนัด มืออีกข้างจับที่สลัก ดึงด้ายออกแล้วปล่อยลูกข่างลงพื้น ลูกข่างจะหมุน แข่งกันว่าใครหมุนนานกว่า หรือหมุนชนกัน ล้มก่อนแพ้

ชื่อลูกข่างสตางค์มาจากสตางค์รูที่ใช้ทำในสมัยก่อน ระวังมีดขณะเหลาไม้ แหล่งข้อมูล: ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร ฐานข้อมูลเครื่องมือเครื่องใช้พื้นบ้าน "ลูกข่างสตางค์" ไม่ระบุผู้เขียน (สัญญาอนุญาต CC BY 4.0) **ข้อจำกัด** แหล่งข้อมูลไม่บอกวิธีทำแบบสตางค์รู