Extracción de aceite de semillas de neem — Método tradicional de prensado en frío de Andhra Pradesh

El neem (Azadirachta indica, familia Meliaceae) es un árbol perenne nativo del subcontinente indio. Este árbol crece hasta 15-20 metros de altura, con ramas verdes amplias, densas y en forma de paraguas. Las hojas son compuestas, de 20-40 cm de largo, con 8-19 folíolos pequeños por hoja. Estos folíolos tienen márgenes aserrados. El árbol produce flores blancas y fragantes entre marzo y mayo. Los frutos maduran entre mayo y agosto, cambiando de verde a amarillo verdoso. Cada fruto es una drupa ovalada de 1-2 cm de largo que contiene un hueso duro en su interior. Un árbol maduro produce 30-50 kg de frutos al año. El neem contiene más de 300 compuestos biológicamente activos, de los cuales la azadiractina es el más importante: un potente insecticida químico natural.

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో వేప పళ్ళు జూన్ నుండి ఆగస్టు మధ్య పక్వమై రాలుతాయి — ఇది ఋతుపవనాల (monsoon) ప్రారంభ సమయం. పక్వమైన పళ్ళు ఆకుపచ్చ నుండి పసుపు-ఆకుపచ్చగా మారి సహజంగా రాలుతాయి. రాలిన పళ్ళ గుజ్జు మెత్తగా, తీయగా ఉంటుంది — పక్షులు, గబ్బిలాలు ఈ గుజ్జును తింటాయి, గింజలను వ్యాప్తి చేస్తాయి. సేకరణకు ఉత్తమ సమయం ఉదయం తొలి వేళలో, రాత్రి రాలిన తాజా పళ్ళను ఏరడం. రాలిన తర్వాత 2-3 రోజులకు మించి భూమి మీద ఉన్న పళ్ళు కుళ్ళడం ప్రారంభిస్తాయి — కుళ్ళిన గుజ్జు గింజ నాణ్యతను తగ్గిస్తుంది. వేప చెట్లు రోడ్ల పక్కన, పొలాల గట్ల మీద, గ్రామాలలో సహజంగా పెరుగుతాయి — ఆంధ్రప్రదేశ్ పల్లెలలో ప్రతి గ్రామంలో పది నుండి వందల వేప చెట్లు ఉంటాయి.

Comience la recolección entre las 6:00 y las 9:00 de la mañana. Recoja los frutos amarillo-verdosos caídos bajo el árbol. Deje los frutos verdes (inmaduros): sus semillas no están completamente desarrolladas y el porcentaje de aceite es bajo. También deje los frutos negros y descompuestos. Una persona puede recolectar 15-25 kg de frutos por día. Llene los frutos recolectados en sacos de yute; no los ate en bolsas de plástico, ya que la humedad queda atrapada e inicia la descomposición. No llene el saco más de tres cuartos, ya que los frutos del fondo se aplastan. Comience a procesar los frutos recolectados el mismo día o al día siguiente.

సేకరించిన పళ్ల నుండి బయటి గుజ్జును (pulp) తొలగించాలి — గింజ (seed) మాత్రమే నూనె తీయడానికి వాడతారు. పళ్లను పెద్ద బకెట్‌లో నీటిలో నానబెట్టండి — 12-24 గంటలు నానబెట్టితే గుజ్జు మెత్తబడి సులభంగా తొలగుతుంది. నానబెట్టిన పళ్లను తీసి, చేతులతో నొక్కి గుజ్జును విడదీయండి. గింజలు గట్టిగా, అండాకారంగా, బూడిద-తెలుపు రంగులో ఉంటాయి. గుజ్జు పీల్చుకున్న నీటిని కాలువలోకి పోయవద్దు — ఈ నీటిలో saponins ఉంటాయి, చేపలకు హానికరం. బదులుగా గుజ్జు నీటిని కంపోస్ట్ గుంతలో పోయండి — ఇది మంచి సేంద్రియ ఎరువు. 10 కేజీల పళ్ల నుండి సుమారు 5-6 కేజీల గింజలు వస్తాయి.

గుజ్జు తొలగించిన తర్వాత, గింజల మీద అంటుకుని ఉన్న మిగిలిన గుజ్జు పీచులను శుభ్రమైన నీటిలో బాగా కడగండి. 2-3 సార్లు నీళ్ళు మార్చి కడగండి — నీరు తేటగా వచ్చే వరకు. గింజల మీద గుజ్జు అవశేషాలు ఉంటే ఆరబెట్టేటప్పుడు బూజు పడుతుంది, నూనె నాణ్యత తగ్గుతుంది. కడిగిన గింజలను వెంటనే ఆరబెట్టడానికి పట్టుకెళ్ళండి — తడిగా ఉన్న గింజలను రాసిగా పెట్టవద్దు, వేడెక్కి కుళ్ళుతాయి. శుభ్రమైన గింజలు ముతక, బూడిద-గోధుమ రంగు బయటి పొరతో ఉంటాయి.

Extienda las semillas lavadas en una sola capa sobre una estera y séquelas al sol. No seque directamente sobre el suelo, ya que la humedad regresará. Seque sobre una estera, esterilla de bambú o lona. Voltee 3-4 veces al día para que se seque uniformemente por todos los lados. Las semillas bien secas están listas en 3-5 días. Cuando se golpea una semilla seca con el dedo, debe crujir con un sonido seco de 'tuc'; si se dobla suavemente, aún hay humedad. El porcentaje de humedad debe ser menor al 10%. Cubra con lona por la noche y proteja de la lluvia. El aceite de semillas mal secadas contiene ácidos grasos libres (FFA) elevados, lo que reduce la calidad.

Las semillas secas de neem tienen una cáscara exterior dura, en cuyo interior hay 1-2 granos (almendras): estas son las partes que producen aceite. El grano contiene un 40-50% de aceite. Rompa suavemente las semillas con un pequeño rodillo de piedra o un mazo de madera para quebrar la cáscara; si se aplica demasiada fuerza, el grano se dañará. Separe los trozos de cáscara del grano. El grano es de color blanco amarillento y ligeramente aceitoso. No deseche las cáscaras: pueden usarse como fertilizante orgánico. Recoja los granos en un recipiente limpio. De 10 kg de semillas se obtienen aproximadamente 5-6 kg de granos.

Triture groseramente los granos separados en un mortero de piedra o molino; no muela demasiado fino, deben quedar como triturado grueso. Si se muelen demasiado fino, se convertirán en pasta durante el prensado y el aceite no se separará correctamente. Mantenga los granos groseramente triturados a temperatura ambiente (25-30°C) antes de colocarlos en la prensa. No caliente: el calentamiento está prohibido en el método de prensado en frío, porque el calor degrada la azadiractina (la azadiractina se degrada por encima de 60°C). Tome 3-5 kg de granos triturados por lote.

Coloque los granos remojados en agua en una prensa de aceite de madera tradicional (ghani) o en una prensa de tornillo manual y aplique presión. El ghani de madera es un método tradicional indio de prensado de aceite, operado por bueyes o a mano. La prensa de tornillo manual moderna es adecuada para producción a pequeña escala. Asegúrese de que la temperatura durante el prensado se mantenga por debajo de 50°C, que es la definición de prensado en frío. El aceite fluye lentamente, gota a gota; no apresure ni prense a alta velocidad. De 5 kg de granos se obtienen aproximadamente 1,5-2 litros de aceite de neem (rendimiento del 30-40%). Después del prensado, retire la torta residual y apártela: es un valioso fertilizante orgánico e insecticida.

ఒత్తిడి నుండి వచ్చిన ముడి వేప నూనెలో చిన్న కెర్నల్ ముక్కలు, మెత్తని అవశేషాలు కలిసి ఉంటాయి. నూనెను మొదట ముతక నేత వస్త్రం (muslin cloth) ద్వారా వడపోయండి — ఇది పెద్ద ముక్కలను తొలగిస్తుంది. తర్వాత సన్నని నేత వస్త్రం (fine cotton cloth) ద్వారా రెండోసారి వడపోయండి. వడపోసిన నూనెను గాజు లేదా స్టెయిన్‌లెస్ స్టీల్ పాత్రలో 24-48 గంటలు నిశ్చలంగా ఉంచండి — చిన్న కణాలు అడుగుకు చేరతాయి (sedimentation). పై భాగం తేటగా ఉన్న నూనెను జాగ్రత్తగా వేరే పాత్రలోకి పోయండి (decanting). అడుగున మిగిలిన మడ్డి (sediment) ను నూనె పిప్పితో కలిపి ఎరువుగా వాడవచ్చు. శుద్ధి చేసిన వేప నూనె ముదురు గోధుమ-పసుపు రంగులో, బలమైన వెల్లుల్లి-గంధక వాసనతో ఉంటుంది.

వేప నూనె నాణ్యతను కొన్ని సాధారణ పరీక్షలతో తనిఖీ చేయండి. రంగు: మంచి నాణ్యత నూనె ముదురు గోధుమ నుండి ముదురు పసుపు రంగులో ఉంటుంది — చాలా లేత రంగు అంటే కలిసించి ఉండవచ్చు. వాసన: బలమైన, చేదు, వెల్లుల్లి-గంధక వాసన సహజం — వాసన లేకపోతే అజాడిరాక్టిన్ నష్టమైనదని సూచన. స్నిగ్ధత: నూనె చమురుయితగా, కొద్దిగా చిక్కగా ఉండాలి — నీటిలాగా పల్చగా ఉంటే కలిసించి ఉంది. ఘనీభవన పరీక్ష: వేప నూనె 15-20°C కంటే తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద సహజంగా గట్టిపడుతుంది (solidifies) — ఇది అధిక stearic acid మరియు oleic acid కారణంగా ఏర్పడే సహజ లక్షణం. వ్యవసాయ వాడకానికి అజాడిరాక్టిన్ కంటెంట్ కనీసం 0.15% ఉండాలి — ల్యాబ్ పరీక్ష ద్వారా ఖచ్చితంగా నిర్ధారించవచ్చు.

వడపోసిన వేప నూనెను ముదురు రంగు గాజు సీసాలలో లేదా HDPE ప్లాస్టిక్ డబ్బాలలో నిల్వ చేయండి. నూనె కాంతికి గురైతే అజాడిరాక్టిన్ విచ్ఛిన్నమవుతుంది (photodegradation) — కనుక చీకటి ప్రదేశంలో నిల్వ చేయండి. సీసాలను పూర్తిగా నింపండి — గాలి ఖాళీ ఉంటే ఆక్సీకరణం (oxidation) జరుగుతుంది. చల్లని (15-25°C), పొడి ప్రదేశంలో నిల్వ చేస్తే 1-2 సంవత్సరాలు బాగుంటుంది. ప్రతి సీసా మీద తయారీ తేదీ, బ్యాచ్ నంబర్ రాయండి. ఒత్తిడి తర్వాత మిగిలిన వేప పిప్పి (neem cake) చాలా విలువైనది — 5-6% నైట్రోజన్ ఉన్న సేంద్రియ ఎరువు, అదే సమయంలో మట్టిలో నెమటోడ్‌లు, తెల్ల పురుగులు, గొంగళి పురుగుల వంటి హానికరమైన క్రిములను నిరోధిస్తుంది. ఎకరానికి 200-250 కేజీల వేప పిప్పిని మట్టిలో కలిపి వాడతారు.