Gbigbe Elu Lac lati awọn Igi Ojo — Lati Elu Ẹja si Shellac

Kòkòrò lac (Kerria lacca) jẹ́ kòkòrò scale kékeré, ti o ní ìgídí 1-2 mm, ti o fi ara rẹ̀ pa àpalẹ̀ igi ati ti o tu ohun òòòní tí ó ṣeé ṣiṣẹ́ àbò. Obìnrin kan lọ́kan ná máa ṣẹ̀dá omi òòòní ti ó ju ẹ̀gbẹ́ ara rẹ̀ lọ ní ọ̀rọ̀ 300. Ohun òòòní yìí ni ère ìbámu fún shellac, àwọ lac, ati ìlọ́ ilọ́ wà àgbada búburú tẹ̀.

Àwọn kòkòrò lákì ń kópa ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ irú igi ní Kámú. Àwọn olúko tí ó wọ̀pọ̀ jùlọ ni igi ojo (Samanea saman), igi ber (Ziziphus mauritiana), àti igi kusum (Schleichera oleosa). Wá àwọn ẹka tí a bo fún nínú aṣọ́ rẹ̀ẹ̀ tí ó dán kán-kán. Aṣọ́ náà ni ooyin tí á ti dídì tí ẹ̀kẹ́ẹ̀kẹ́ àwọn kòkòrò lákì ń lo sílẹ̀.

Àwọn kòkòrò Lac ní ẹ̀kó meji ní ọdún kan nínú àwọn ìkálẹ̀ oníyipada: ẹ̀kó àkókò ojò (June-October) àti ẹ̀kó àkókò ìtẹ́ (October-March). Jọba nígbà tí epo náà ti dópin àmọ́ kò sí tẹ̀lẹ̀ àpẹrẹ tuntun ti àwọn alẹ́ ń jáde. Epo náà ní ìlera nígbà tí ó ti rírẹ àti pupa-ègbè, ní ọdún kìkì ìdúnú lẹ́yìn àti ìfúntúnúsìn.

Kí o tó gbígbin, ṣàwárí ẹka àwọn iná níbi tí àwọn ẹkó tuntun ń jáde. Fi ìgbèkèèkè 25-30% ti àwọn ẹka tí wọ́n fi ìsìnyin wó nu ránṣẹ́ gan-an gẹ́ní brood lac. Àwọn wọ̀nyí yóò tú àwọn crawlers jáde tí yóò tún gbógun àgbàlagbà náà fún ìlò tó n bọ̀. Gbígbin tí ó ní ìtumọ̀ ti àgbayé ń ṣe àbájáde tí ó ń lọ jáde fún ọ̀pọ̀ ọdún.

Lilo awọ iná gígé tabi ohun ọ̀pá díndín, gé àwọn ẹka tí wọ́n ti fún fún gidigidi pẹ̀lú ooyin lac. Gé ní ọ̀nà kan tí ó wà nísàlẹ̀ apá tí wọ́n ti fún fún nítorí nìyí. Nǹkan tí a ń pe ní stick lac ní àkókò yìí nítorí pé ooyin náà ṣì wà lórí àwọn ẹka náà.

Lo ọbẹ ti o lagbara tabi scraper ila lati ge awọn lac resin ti o ti ge lulẹ kuro ninu ẹka awọn ẹgan. Awọn resin naa ba jade ninu awọn ṣiṣu aiṣedeede ati awọn flakes. Kojọ ṣiṣu sinu olutua mimọ. Lati awọn kg 5 ti ẹka lac, ritilẹ gidi o dun awọn kg 1-2 ti scraped raw lac.

Gbe lac ti a fi agogo kan sile sinu omi tutu nla kan. Gbe e lẹ-lẹ ki o si wo ni ọwọ rẹ. Omi naa yoo di pupa apupa bi iyẹ lac (laccaic acid) ba yoo di omi. Iyẹ pupa yii jẹ ohun ti a se akiyesi ni igba igbagbo fun iyẹ aro ati awo. Tu omi pupa naa jade ki o si fi pamọ ti o ba fe iyẹ lac. Tun gbe e lẹ 3-4 igba titi ti omi yoo di iyẹ die die nikan.

Lẹ́yìn tí a ba ti fi omi gbe awọ̀ yẹ̀, ohun tí ó kù nínú rẹ̀ ni iyọ̀ tí a ti dapọ̀ pẹ̀lú ara àwọn ẹ̀kó, iyanrin, àti ẹ̀kó igi. Tàn lacin tí o ní omi sórí ìpínlẹ̀ kan tí ó ẹ gbẹ̀ kí o sì yọ́ epo tí a lè rí. Àwọn ipin iyọ̀ yìí jẹ́ amìnì ẹ́ẹ̀rẹ́ọ̀rẹ̀ funfun tàbí pupa dudu. Iwọn ẹ̀kó àti igi àti jẹ́ opaque.

Tan elu ti a lo pada ipele kekere kan lori awo mesh tabi aṣọ ni oju ina. Maṣe tuoro ni oju oorun taara nitori igbona pupọ le jẹ́ resin naa lokọ. Tuoro naa gba ọjọ 2-3. Elu ti a tuoro ni ipele yii ni a pe ni seed lac. O jẹri awọn iroko kekere, iṣalẹ-iṣalẹ ti o ni awọ amber.

Gbe àwọ̀ ẹ̀kọ́ tí a ti gbẹ̀ kọjá nípa gbigbẹ̀ nlá láti yọ́ igi alákàá àti ohun èlò òkè tí ó kù. Lẹ́yìn náà, gbe e kọjá nípa gbigbẹ̀ kíkere láti pin nípa ìwọ̀n ipin nkan. Àwọ̀ ẹ̀kọ́ dáradára jẹ́ òdòdó nípa ìwọ̀n àti ìwọ̀n amber tàbí garnet.

Titẹ̀ wíwú iroko ìparí. Láti 5 kg ti èkó stick lac, retí ni ìkejì 500-800 g ti iroko ìparí. Iroko ìparí iyẹ̀ dara jù lọ jẹ́ ẹlẹ́gbẹ́, ọ̀ní áìní igi àti ohun ìjìmere kòkòrò, àti pípa lọ́wọ́ pẹ̀lú ìpè alọ́hùn (ethanol). Iyí díndín sẹ́ jù, ìgbà kékeré sẹ́ jù. Àwọ̀ yẹ̀lọ̀ ọlọ́rùn tó ní ìgbà kékeré ń ràn ní iye tó ga jù lọ.

Tọjú iroko ire ni awọn apẹrẹ tí kò ṣe inalẹ̀ ni aaye tutu, òkùkù. Iroko ire ni akoko gigun lati wa ninu ipamọ ṣugbọn o ba jẹ́ idinku kika-kika bi o ṣe polymerizes. Lo laarin ọdun 1-2 fun awọn abajade ti o dara julọ. Iroko ire ba parun ni denatured alcohol lati ṣe liquid shellac fun giga igi, tabi o le tu o ṣe gbugbere shellac awọn iwe.