
Ağırlıklı Dokuma Tezgahı Kurulumu — Dikey Tezgahta Dokuma
Talimatlar
Tezgahın Çerçevesini Kurun
Tezgahın Çerçevesini Kurun
İki dik direk ve en üstte yatay bir çözgü kirişinden oluşan basit dikdörtgen bir çerçeve kurun. Dik direklerin yaklaşık 2 metre yüksekliğinde olması ve çözgünün gerilimini taşıyacak kadar sağlam olması gerekir. Çerçeveyi hafifçe eğik olarak (dikey eksenden yaklaşık 10-15 derece) bir duvara yaslayın; bu, çözgü ipliklerinin dokumayı kolaylaştıran doğal bir öne eğimle sarkmasını sağlar. Çözgü kirişi, iki dik direğin üstüne, Y şeklindeki çentiklere oturtulur veya bağlanarak sabitlenir. Daha aşağıda yer alan ikinci bir yatay çubuk, bitmiş kumaşın biriktiği bir kumaş kirişi görevi görür. Tezgahın genişliği, dokunabilecek en fazla kumaş genişliğini belirler.
Bu adım için malzemeler:
Ahşap kirişler2 uprights 2 m long, 1 warp beam 1-1.5 m m
Ahşap Kavela Çubuğu1, same width as warp beam adet
Ağızlık çubuğu1 adet
Tezgâh ağırlıkları15-30 weights adet
Eğrilmiş iplikseveral hundred metres adetGerekli aletler:
Çakmaktaşı Bıçak
KemikTezgâhı Çözgüle Hazırlayın
Tezgâhı Çözgüle Hazırlayın
Çözgü hazırlama en kritik adımdır — bitmiş kumaşın yoğunluğunu, genişliğini ve iplik aralığını belirler. Tek tek çözgü iplerini çözgü kirişine bağlayın, orta ağırlıkta bir kumaş için santimetrede 3-5 iplik olacak şekilde eşit aralıklarla dizin. Her çözgü ipliği kirişten dikey olarak sarkar. Sarkan iplikleri 5-10'luk demetler halinde gruplandırın ve her demeti bir kil veya taş tezgâh ağırlığına bağlayın. Ağırlıklar, çözgü ipliklerini gergin ve paralel tutan gerilimi sağlar. Arkeolojik alanlardan çıkan tezgâh ağırlıkları, genellikle simit biçimli veya piramit şeklinde kil nesnelerdir; her biri 200-500 g ağırlığındadır ve iplik demetlerini bağlamak için bir deliğe sahiptir.

Dokuma İçin Kirişleri ve Ağzı Hazırlayın
Dokuma İçin Kirişleri ve Ağzı Hazırlayın
Dokuma yapmak için, çözgü ipliklerinin alternatif olanlarını ayırarak bir ağız (atkı ipliğinin geçtiği bir açıklık) oluşturmanız gerekir. Çözgü ipliklerini iki gruba ayırın — tek ve çift. Arka gruptaki her ipliğe kısa ip halkalarını (kirişleri) bağlayın ve bunları yatay bir kiriş çubuğuna bağlayın. Kiriş çubuğunu öne çektiğinizde, arkadaki iplikler ön ipliklerin arasından öne doğru hareket eder ve ağzı oluşturur. Kiriş çubuğunun üzerinde, iki grup arasına düz bir ağız çubuğu (geniş, ince bir çubuk) yerleştirin — bu, kiriş çubuğu bırakıldığında karşı ağzı oluşturur. Kiriş çubuğunu çekmek ile doğal ağzı kullanmak arasında dönüşümlü olarak ilerlemek, düz dokumanın üstten-alttan geçen birbirine kenetlenen desenini oluşturur.
Kumaşı Dokuyun
Kumaşı Dokuyun
Heddle çubuğunu çekerek geçidi (shed) açın, ardından atkı ipliğini geçidin bir tarafından diğer tarafına geçirin. Bu geçidi kapatmak ve karşı geçidi açmak için heddle çubuğunu bırakın. Düz bir dokuma kılıcı (pürüzsüz, düz bir kemik veya ahşap bıçak) kullanarak atkıyı bir önceki sıraya doğru sıkıca yukarı doğru vurun. Atkı ipliğini karşı geçidin içinden geri geçirin. Tekrar vurun. Tekrarlayın. Ağırlıklı dokuma tezgâhında (warp-weighted loom) dokuma yukarıdan aşağıya doğru ilerler — biten kumaş, üstteki kumaş silindirinin (cloth beam) etrafına sarılır. Atkı gerilimini dengeli tutun — çok sıkı olursa kenar (selvedge) içeri çekilir ve kumaş daralır; çok gevşek olursa ilmekler ve düzensiz bir yüzey oluşur.

Bitirme ve Kesme
Bitirme ve Kesme
Kumaş istenen uzunluğa ulaştığında (ya da çözgü bittiğinde), son birkaç atkı sırasını sıkıca dokuyarak ve atkı ucunu kumaşın içine geri gizleyerek sabitleyin. Çözgü ipliklerini tezgâh ağırlıklarının olduğu yerden kesin ve gevşek uçları gruplar halinde bağlayarak saçak oluşturun ya da kemik iğne yardımıyla kumaşın içine geri dokuyun. Kumaşın özellikleri kullanılan ipliğe bağlıdır: yün sıcak ve esnek bir kumaş üretir; keten ise serin ve dik duruşlu bir kumaş üretir. Yün kumaşı keçeleştirmek (bitirmek) için ılık suda yıkayın ve çalkalayın; bu, yün liflerinin birbirine kenetlenmesine (keçeleşme) neden olur ve daha yoğun, rüzgara karşı daha dayanıklı bir kumaş elde edilir. Avusturya'daki Hallstatt'tan çıkan arkeolojik tekstiller, gelişmiş dimi desenleri ve canlı doğal boya renklerini göstermektedir; bu da antik dokumacıların bu basit aletlerle dikkat çekici bir kalite elde ettiğini kanıtlamaktadır.
Malzemeler
7- 2 uprights 2 m long, 1 warp beam 1-1.5 m mYer Tutucu
- 1, same width as warp beam adetYer Tutucu
- 15-30 weights adetYer Tutucu
- 1, same width as warp beam adetYer Tutucu
- 1 adetYer Tutucu
- several hundred metres adetYer Tutucu
- 1 batchYer Tutucu
Gerekli Aletler
2- Yer Tutucu
- Yer Tutucu
Bu planla yapılan
CC0 Kamu Malı
Bu plan CC0 lisansıyla yayınlanmıştır. İzin almadan kopyalayabilir, değiştirebilir, dağıtabilir ve herhangi bir amaçla kullanabilirsiniz.
Planı üzerinden ürün satın alarak Maker'ı destekleyin, böylece Maker Komisyonu Satıcılar tarafından belirlenen komisyonu kazanırlar veya bu Planın yeni bir versiyonunu oluşturun ve gelir paylaşımı için kendi Planınıza bağlantı olarak ekleyin.
