ساخت مدل‌های سه‌بعدی با Claude AI و Blender — از گفت‌وگو تا فایل ‎.blend

Blender را از blender.org بارگیری کنید: رایگان و متن‌باز است (مجوز GPL) و روی Windows، macOS و Linux اجرا می‌شود. نسخه‌ی 4.0 یا جدیدتر را نصب کنید. Blender یک مفسر کامل Python و یک API پایتون جامع دارد که امکان می‌دهد هر عملیاتی در برنامه با اسکریپت انجام شود. Claude برای ساخت مدل‌های سه‌بعدی از همین استفاده می‌کند: هر دکمه، منو و ابزار Blender معادلی در Python دارد.

پس از نصب، Blender را یک بار باز کنید تا مطمئن شوید اجرا می‌شود. صحنه‌ی آغازین پیش‌فرض را با یک مکعب، یک دوربین و یک نور می‌بینید. آن را ببندید: در روند کار با هوش مصنوعی، Blender از راه دور کنترل می‌شود.

دو راه برای اتصال Claude به Blender هست. هر کدام را که با تنظیمات شما جور است انتخاب کنید:

روش A — سرور Blender MCP ‏(Claude Desktop): یک افزونه‌ی Model Context Protocol ‏(MCP) در Blender نصب کنید که آن را به یک سرور محلی تبدیل می‌کند. Claude Desktop مستقیم به آن وصل می‌شود و می‌تواند کد Python اجرا کند، از نمای دید (viewport) عکس بگیرد و اطلاعات صحنه را بخواند، در حالی که شما شکل‌گرفتن مدل را به‌صورت زنده در پنجره‌ی Blender تماشا می‌کنید.

روش B — API بدون رابط Blender ‏(Claude Code): Blender را در حالت بدون رابط (بدون GUI) و پیچیده در یک سرور FastAPI اجرا کنید. Claude Code اسکریپت‌های Python را با HTTP می‌فرستد، Blender آن‌ها را اجرا می‌کند و فایل‌های خروجی را برمی‌گرداند. این روش برای کار انبوه سریع‌تر است و روی یک سرور دوردست اجرا می‌شود، اما نمای دید را زنده نمی‌بینید: فایل ‎.blend نهایی را بعداً بررسی می‌کنید.

روش A برای طراحی تعاملی که می‌خواهید هر تغییر را ببینید بهتر است. روش B برای فرایندهای خودکار، تولید روی سرور و کار بدون نمایشگر بهتر است.

افزونه‌ی Blender MCP را از GitHub نصب کنید (پروژه‌ی 'blender-mcp' که آن را MCP for Blender می‌نامد؛ این افزونه درون Blender سروری اجرا می‌کند که Claude می‌تواند با آن گفت‌وگو کند). فایل addon.py آن را بارگیری کنید. در Blender: Edit → Preferences → Add-ons → Install… → فایل addon.py را انتخاب کنید و سپس 'Interface: MCP for Blender' را فعال کنید. در نمای سه‌بعدی، کلید N را بزنید تا نوار کناری باز شود و زبانه‌ی MCP for Blender را انتخاب کنید.

روی 'Start MCP Server' کلیک کنید. اکنون Blender منتظر اتصال از سوی Claude است. در تنظیمات Claude Desktop، سرور Blender MCP را به‌عنوان منبع ابزار اضافه کنید (فایل README پروژه قطعه‌ی پیکربندی را ارائه می‌دهد). پس از اتصال، Claude به ابزارهایی مانند execute_blender_code، get_scene_info و get_viewport_screenshot دسترسی پیدا می‌کند: هر آنچه برای طراحی مدل‌های سه‌بعدی با گفت‌وگو لازم است.

یک سرور FastAPI بسازید که Blender بدون رابط را در بر بگیرد. سرور اسکریپت‌های Python را از طریق نقطه‌ی پایانی POST /execute می‌گیرد، آن‌ها را در حالت پس‌زمینه‌ی Blender ‏(blender --background --python) اجرا می‌کند و فایل‌های خروجی را برمی‌گرداند. ساده‌ترین سرور فقط به یک نقطه‌ی پایانی نیاز دارد:

کد Python دریافت‌شده از Claude را در فایلی در یک پوشه‌ی کار بنویسید، برای مثال job.py، و آن را با این فرمان اجرا کنید: blender --background --python job.py. فایل ‎.blend حاصل را در پوشه‌ی کار ذخیره کنید و از طریق نقطه‌ی پایانی GET /files در دسترس بگذارید. Claude Code این نقاط پایانی HTTP را فرا می‌خواند تا اسکریپت بفرستد و فایل‌های مدل نهایی را دریافت کند.

این همان معماری است که در فرایندهای تولید تصویر با هوش مصنوعی (ComfyUI) به کار می‌رود: یک ابزار خلاقه‌ی بدون رابط که در یک API پیچیده شده و روی سروری با دسترسی به GPU اجرا می‌شود.

به زبان ساده به Claude بگویید چه می‌خواهید بسازید. درباره‌ی ابعاد، مواد و ویژگی‌های فیزیکی دقیق باشید. برای مثال:

'یک سر چکش آهنگری با تیغه‌ی عرضی به وزن ۱ کیلوگرم طراحی کن. سطح ضربه باید مربعی با گوشه‌های گرد باشد و تیغه افقی باشد (در Z نازک و در Y پهن) تا فلز را هل دهد. رون‌های فوتارک کهن ᚦᛟᚱ ‏(TOR) را با عمق ۳ میلی‌متر روی هر دو طرف تخت حکاکی کن. مقیاس هندسه را طوری تنظیم کن که حجم دقیقاً ۱۲۷٫۴ سانتی‌متر مکعب شود (۱ کیلوگرم فولاد سخت‌شده با چگالی ۷۸۵۰ کیلوگرم بر متر مکعب). یک سوراخ بیضی برای دسته بگذار.'

Claude این توصیف را به دنباله‌ای از عملیات Python در Blender تبدیل می‌کند. هر چه توصیف شما دقیق‌تر باشد، نسخه‌ی اول به خواسته‌تان نزدیک‌تر است. از اندازه‌های واقعی (میلی‌متر، گرم، درجه) به جای عبارت‌های نسبی ('بزرگ‌ترش کن') استفاده کنید.

Claude یک اسکریپت Python می‌نویسد که با API پایتون Blender (ماژول bpy) مدل را می‌سازد. دنباله‌ی معمول برای سر چکش:

۱. ساختن یک مکعب پایه و تنظیم مقیاس آن به ابعاد تقریبی چکش
۲. تقسیم مش (mesh) برای افزودن هندسه‌ی قابل شکل‌دهی
۳. پیمایش رأس‌ها برای شکل‌دادن باریک‌شدن تیغه‌ی عرضی، نیم‌رخ سطح ضربه و برآمدگی میانی
۴. اعمال اصلاح‌گر Subdivision Surface برای انحناهای نرم
۵. بریدن سوراخ دسته با عملیات بولی DIFFERENCE با یک استوانه
۶. محاسبه‌ی حجم مش و اعمال یک ضریب مقیاس یکنواخت برای رسیدن به ۱ کیلوگرم فولاد
۷. ساختن مکعب‌های برش کوچک برای هر خط رون‌ها و کم‌کردن آن‌ها از سطح با عملیات بولی

Claude این اسکریپت را به Blender می‌فرستد (از طریق MCP یا API). Blender آن را اجرا می‌کند و هندسه‌ی سه‌بعدی را می‌سازد. با MCP ‏(روش A) ظاهرشدن مدل را در نمای دید به‌صورت زنده می‌بینید.

مدل را بررسی کنید. در روش A، در نمای دید Blender دور آن بچرخید. در روش B، فایل ‎.blend را بارگیری و در Blender باز کنید، یا از Claude بخواهید از نمای دید عکس رندر کند. ابعاد، تناسب‌ها و دقت جزئیات را بررسی کنید. مشکلات رایج نسخه‌ی اول و راه هدایت Claude برای رفع آن‌ها:

• متن در یک طرف وارونه دیده می‌شود ← بگویید کدام وجه (+Y یا -Y) باید قرینه شود
• مدل خیلی کوچک یا خیلی بزرگ است ← اندازه‌ی هدف را به میلی‌متر بدهید
• حکاکی‌ها روی سطح خمیده ناپدید شده‌اند ← Claude باید موقعیت واقعی سطح را در هر محل حکاکی بپرسد
• عملیات بولی مش را خراب کرده ← از Claude بخواهید برای هر خط یک برنده‌ی جداگانه به کار ببرد، نه هندسه‌ی ادغام‌شده
• اجزا روی محور اشتباه‌اند ← همیشه با نشانی محورها (+X، ‎-Y، ‎+Z) گفت‌وگو کنید، هرگز 'جلو' یا 'پشت' نگویید که در سه‌بعد مبهم‌اند

هر اصلاح یک نوبت از گفت‌وگوست: مشکل را توصیف می‌کنید، Claude اسکریپت را اصلاح و دوباره اجرا می‌کند و شما دوباره بازبینی می‌کنید. معمولاً دو تا پنج دور به یک مدل کامل می‌رسد.

مدل را بچرخانید تا هر وجه را بررسی کنید. مطمئن شوید رون‌های حکاکی‌شده روی هر دو طرف تخت درست خوانده می‌شوند: متن روی وجه +Y باید وقتی از سمت +Y دیده می‌شود به‌طور طبیعی قرینه به نظر برسد، و متن روی وجه -Y باید از سمت -Y درست خوانده شود. بررسی کنید که سوراخ دسته تمیز و در مرکز باشد. مطمئن شوید تیغه‌ی عرضی به‌آرامی و بدون لبه‌های دندانه‌دار باریک می‌شود.

در Blender برای نمای جلو (نمای -Y) کلید Numpad 1، برای پشت (نمای +Y) کلید Ctrl+Numpad 1، برای راست (نمای +X) کلید Numpad 3 و برای بالا (نمای +Z) کلید Numpad 7 را بزنید. این نماهای عمودی (ارتوگرافیک) مشکلات هم‌ترازی را که نمای پرسپکتیو پنهان می‌کند آشکار می‌کنند.

مدل را به‌صورت فایل ‎.blend ذخیره کنید (File → Save As، یا با اسکریپت: bpy.ops.wm.save_as_mainfile(filepath='model.blend')). قالب ‎.blend قالب بومی Blender و بهترین انتخاب برای بایگانی و اشتراک‌گذاری است:

• همه‌ی پشته‌های اصلاح‌گر، مواد، تنظیمات صحنه و تاریخچه‌ی ویرایش را نگه می‌دارد
• کاملاً ویرایش‌پذیر است: یک maker دیگر می‌تواند آن را باز کند، متن رون‌ها را تغییر دهد، اندازه را برای وزن دیگری تنظیم کند یا هر پارامتری را تغییر دهد

فایل ‎.blend تنها منبع معتبر مدل است.

هنگام ساخت یا ویرایش یک blueprint در Youblob، یک گام طراحی اضافه کنید (نوع محتوا: 'design') و فایل ‎.blend را بارگذاری کنید. Youblob فایل‌های ‎.blend را به‌صورت پیش‌نمایش سه‌بعدی تعاملی در مرورگر نشان می‌دهد، آن‌ها را برای بارگیری عرضه می‌کند و می‌تواند بدون تبدیل به قالبی دیگر، مستقیماً برای چاپ سه‌بعدی آماده‌شان کند.

ابعاد، وزن و چگالی ماده‌ی مدل را در توضیح گام بنویسید تا دیگر makers مشخصات دقیق را بدانند. برای مدل‌های پارامتری (مانند این چکش که بر پایه‌ی وزن مقیاس‌بندی شده)، مستند کنید کدام متغیرها را برای سفارشی‌سازی باید تغییر داد: دیگر makers باید بتوانند طرح را بدون شروع از صفر با نیاز خود سازگار کنند.

درس‌هایی از طراحی سر چکش نوردیک و مدل‌های دیگر با Claude:

• از نشانی محورها استفاده کنید، نه جهت‌ها: بگویید 'وجه +Y' و 'محور -Z'، هرگز 'جلو' یا 'بالا' نگویید: این‌ها در سه‌بعد مبهم‌اند و به نتیجه‌های قرینه می‌انجامند.
• عملیات بولی به برنده‌های جداگانه نیاز دارد: ادغام چند شکل پایه پیش از یک عملیات بولی، هندسه‌ی ناخمینه (non-manifold) می‌سازد. هر برنده را شیئی جداگانه نگه دارید.
• سطح واقعی را بپرسید: پس از تقسیم و اصلاح‌گرها، سطح مش جایی نیست که ابعاد اولیه نشان می‌دهند. Claude باید پیش از گذاشتن حکاکی یا برش، موقعیت رأس‌ها را اندازه بگیرد.
• مقیاس را با حجم تنظیم کنید، نه با ابعاد: برای رسیدن به وزن هدف، حجم مش را با روش چهاروجهی‌های علامت‌دار حساب کنید و سپس یک ضریب مقیاس یکنواخت اعمال کنید: (target_vol / current_vol) ^ (1/3).
• در ۲ تا ۵ دور تکرار کنید: اسکریپت اول ۸۰٪ درست است. هر دور بازبینی و اصلاح مشکلات باقی‌مانده را می‌گیرد. معمولاً پنج دور به مدلی آماده‌ی تولید می‌رسد.