སྒྱུ་རྩལ
མཛེས་སྡུག་དང་བདེ་ཐང
བཟོ་རིག
རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས
དགའ་སྟོན
ཁོར་ཡུག
ཟས་དང་བཏུང་རྫས
ཕྱིར་འཕྲུལ་རིག
ཚན་རིག
རྩེད་འགྲན
རིག་རྩལ
གྱོན་རུང
Tum Kop (Isan གི་ སྦལཔ་ འཛིན་པའི་ ཁམ་བུམ) — སྨྱུག་མའི་ ཐགས་བཏབ་པའི་ ཁམ་བུམ་ གཞི་ 12 × 12 cm ན་རི་ཀེལ་གྱི་ སྤུ་གིས་ བསྡམ་པའི་ ཟུར་གྱི་ ཟོར་ཁ་ ན་རི་ཀེལ་གྱི་ཀོ་ལེ་ ཁ་ཐོག་ ཡང་ན་ ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཁ་ཐོག་ཅན་གྱི་ སྒོ་ ནུབ་མོ་ སྦལཔ་ གསོན་པོ་ འཛིནམ་ཨིན
སྐད་བསྒྱུར་འབད་ཡོདཔ།
SomchaiSang

བཟོས་མཁན

SomchaiSang

7. སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པ 2026TH
༡
༠
༠
༠
༠

Tum Kop (Isan གི་ སྦལཔ་ འཛིན་པའི་ ཁམ་བུམ) — སྨྱུག་མའི་ ཐགས་བཏབ་པའི་ ཁམ་བུམ་ གཞི་ 12 × 12 cm ན་རི་ཀེལ་གྱི་ སྤུ་གིས་ བསྡམ་པའི་ ཟུར་གྱི་ ཟོར་ཁ་ ན་རི་ཀེལ་གྱི་ཀོ་ལེ་ ཁ་ཐོག་ ཡང་ན་ ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཁ་ཐོག་ཅན་གྱི་ སྒོ་ ནུབ་མོ་ སྦལཔ་ གསོན་པོ་ འཛིནམ་ཨིན

ตุ้มกบ (tum kop) གིས་ ཞིང་ཁའི་ ཁུང་ཆུང་ཀུ་ ཨ་ཆུམ་ ཉ་ཆུང་ཀུ་ ཉ་ཚུ་ ཐོགས་སྡོད་ས་གི་ སྦོ་ལོགས་ལུ་ ནུབ་མོ་ སྦལཔ་ གསོན་པོ་ འཛིནམ་ཨིན། དབྱིབས་ཀྱིས་ khong ཉ་གི་ ཟེམ་དང་ འདྲ་མཉམ་ཨིན་རུང་ ཡངམ་ ཕྲ་རབ་ཨིན། རིགས་ གཉིས་ཡོད། གཅིག་ལུ་ ཟུར་གྱི་ ཁ་ལུ་ ཟོར་ཁ་ཡོད། གཅིག་ལུ་ ནང་ཁར་རྐྱངམ་ཅིག་ ཁ་ཕྱེ་མི་ ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཁ་ཐོག་ཡོད། འཆར་གཞི་འདི་གིས་ འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་ ཚད་ལྟར་ རིགས་གཉིས་ཆ་རའི་ tum kop ངོ་མ་ ཐགས་བཏབཝ་ཨིན།
བར་མ
ཉིན་ 1 དེ་ཅིག

ལམ་སྟོན

1

ཚད་ངོ་མ།

Jupyter ཚང་དེབ་མངོན་གསལ་འབད་དོ་…
2

ཁམ་བུམ་གྱི་ དབྱིབས་ཅན་གྱི་ འཛིན་ཆས། འདི་གི་ཧེ་མ་

tum pla duk གིས་ གྲོག་མཁར་གྱི་ ཕུང་བ་ལས་ ཉ་ཚུ་ འདྲེན་ཨིན། tum kop གིས་ ཨ་ཆུམ་ ཉ་ཆུང་ཀུ་ ཉ་ གསོན་པོའི་ དྲི་མ་དང་ འཕྲུ་སྒྲ་གིས་ སྦལཔ་ འདྲེན་ཨིན།
3

འབྱུང་ཁུངས་ལས་ལྷག

"སྦལཔ་ཚུ་ ཟས་འཚོལ་བར་ ཕྱི་ཁར་ཐོན་པའི་སྐབས་ འཛིན་ཆས་ནང་ འཕྲུ་མི་ ཤ་ཟས་ཀྱི་ དྲི་མ་དང་ སྒྲ་ ཤེས་ཏེ་ འཛུལ་སྒོ་ལས་ ནང་འཛུལ་ནིའི་ ལམ་ འཚོལཝ་ཨིན། ཟོར་ཁ་ལས་ ཡང་ན་ ཁ་ཐོག་ ཕུལ་ཏེ་ འཛུལ་ཞིནམ་ལས་ ཕྱིར་ཐོན་སའི་ ལམ་མེད་པར་ ནང་ན་ ཐོགསཔ་ཨིན།" (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร, སི་རིན་དྷོན་མི་རིགས་རིག་པའི་ལྟེ་བ། རྩོམ་པ་པོ་ ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai), CC BY 4.0)
4

ཁམ་བུམ་གྱི་ གཟུགས (ཟོར་ཁའི་ རིགས)

ལྡེབ་ལེབ་ཏོ་ཚུ་ གཤག་སྟེ་ རོགས་རམ་གྱི་དོན་ལུ་ སྒོར་ལྡེབ་ ལ་ལུ་ཅིག་ཡང་ བཟོ། 12 × 12 cm གྲུ་བཞིའི་ གཞི་ཅིག་ ཐགས་བཏབ་སྟེ་ མཐའ་ཚུ་ ཟུར་ནང་ བཙུགས་པའི་ X དབྱིབས་སུ་ བསྣོལ་བའི་ སྨྱུག་ཤིང་ གཉིས་ཀྱིས་ སྲ་བཟོ། ལྡེབ་ལེབ་ཏོ་ཚུ་ ལྟག་ཁར་ ཐགས་བཏབ་སྟེ་ ཁམ་བུམ་གྱི་ གསུས་པ་ བཟོ་སྟེ་ མཐོ་ཚད་ 12 cm དེ་ཅིག་ཚུན་ ནང་ཁར་ བཀུག། མགུལ་གྱི་ རྩ་བ་ཚུན་ ནང་ཁར་ བཀུག་པའི་ ཀ་ཐོག་གི་ ལྡེབ་རྐྱངམ་ཅིག་ཡོད་པའི་ མཐོ་ཚད་ 6 cm གི་ བར་སྟོང་ བཞག་སྟེ་ དེ་ལས་ ཁ་ཁར་ ཞེང་འགྱོ་མི་ ལྡེབ་ལེབ་ཏོ་ མཐོ་ཚད་ 7 cm ཐགས་བཏབ། ཁའི་ མཐའ་སྐོར་ལུ་ སྨྱུག་ལྡེབ་ཅིག་ ཐག་པ་གིས་ བསྡམ། ཁའི་ ཞེང་ཚད་ 12 cm ཨིན། ཀ་ཐོག་གི་ ལྡེབ་ཀྱི་ བར་སྟོང་གི་ དཀྱིལ་ལུ་ སྒོར་ལྡེབ་ ཐགས་བཏབ་སྟེ་ སྲ་བཟོ།
གོམ་པ་ 4 - Image 1

གོམ་པ་འདིའི་རྫས་རིགས:

སྨྱུག་མའི་ཀ་བ།སྨྱུག་མའི་ཀ་བ།1 དུམ་བུ།
ཐག་པ་ཕྲ་མོ།ཐག་པ་ཕྲ་མོ།1 དུམ་བུ།

ལག་ཆས་དགོས་མཁོ:

པ་ཏང་།པ་ཏང་།
གྲི།གྲི།
5

ཟོར་ཁ་དང་ ཁ་ཐོག

ཟུར་ལུ་ ས་ལས་ ཅུང་ཅུང་ ལྟག་ལུ་ སྦོམ་ཤོས་ཀྱི་ དཀྱིལ་ལུ་ ཞེང་ཚད་ 5 cm གི་ ཁ་སྒོར་སྒོརམ་ཅིག་ བཏོག་སྟེ་ ཞེང་ཚད་ 6 cm གི་ ཟོར་ཁའི་ ཁ་ བཟོ། ཟོར་ཁ་ རྩེ་ཚུ་ ནང་ཁར་ ཕྱོགས་ནི་སྦེ་ ཐགས་བཏབ། ན་རི་ཀེལ་གྱི་ ཤུན་པ་ ཉུར་ཏེ་ སྤུ་ བཟོ་སྟེ་ ཟོར་ཁའི་ མཐའ་སྐོར་ལུ་ དྲིལ་ཏེ་ སྨྱུག་ལྡེབ་ཀྱིས་ དམ་ཏོག་ཏོ་སྦེ་ བསྡམ། ན་རི་ཀེལ་གྱི་ཀོ་ལེ་ཅིག་ བཏོག་སྟེ་ ཁ་གི་ལྟག་ལུ་ ཁ་ཐོག་སྦེ་ བཞག། དེའི་ མཐའ་ ཁ་བཏོད་དེ་ ཐག་པ་གིས་ ཁ་ལུ་ བསྡམ།
གོམ་པ་ 5 - Image 1
གོམ་པ་ 5 - Image 2
6

ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཁ་ཐོག་གི་ རིགས

སྣོལ་ཤིང་ མེད་པར་ 10 × 10 cm གི་ གཞི་ཅིག་ ཐགས་བཏབ་སྟེ་ མཐོ་ཚད་ 10 cm དེ་ཅིག་གི་ གསུས་པ་ ཡར་བཏེག། དེ་ལས་ ཀ་ཐོག་གི་ ལྡེབ་ཚུ་ བསྡུ་སྟེ་ ལྟག་ལུ་ བསྣོལ། མགུལ་ མེད། ཁ་ མེད། ཀ་ཐོག་གི་ ལྡེབ་ཀྱི་ བར་སྟོང་ ཕྱིར་ སྒོར་ལྡེབ་ཆུང་ཀུ་ཚུ་ ཐགས་བཏབ། སྦོམ་སའི་ ཟུར་ལུ་ 4 × 6 cm གི་ གྲུ་བཞི་ནར་མོའི་ སྒོ་ཅིག་ བཏོག། ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཤོག་ལེབ་ཅིག་ ཁ་ཐོག་སྦེ་ བཏོག་སྟེ་ ནང་ཁ་ལས་ སྦྱར། སྒོ་གི་ མཐའ་ ལྡེབ་ལེབ་ཏོ་གིས་ སྲ་བཟོ། ཁ་ཐོག་ ནང་ཁར་ ཁ་ཕྱེཝ་ཨིན་རུང་ ཕྱི་ཁར་ ཁ་མི་ཕྱེ།
གོམ་པ་ 6 - Image 1

ལག་ཆས་དགོས་མཁོ:

ལྕགས་ལེབ་གཏུབ་ནིའི་ཇེམ་ཙི།ལྕགས་ལེབ་གཏུབ་ནིའི་ཇེམ་ཙི།
7

པར་ངོ་མ།

Nong Bua Khok མི་སེར་གྱི་ འགྲེམས་སྟོན་ཁང་ནང་ཡོད་པའི་ རིགས་གཉིས་ཆ་རའི་ tum kop ངོ་མའི་པར (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร, སི་རིན་དྷོན་མི་རིགས་རིག་པའི་ལྟེ་བ། རྩོམ་པ་པོ་ ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai), CC BY 4.0)།
གོམ་པ་ 7 - Image 1
གོམ་པ་ 7 - Image 2
གོམ་པ་ 7 - Image 3
8

ལག་ལེན་འཐབ་ཐངས

ཞིང་ཁའི་ ཁུང་ཚུ་གི་ སྦོ་ལོགས་ལུ་ ཚར་གཅིག་ལུ་ ལེ་ཤ་ ལག་ལེན་འཐབ། ཕྱི་རུ་ བཙུགས། ཁུང་གི་ སྦོ་ལོགས་ཀྱི་ ས་ བཏོན་ཏེ་ ནང་ན་ ཆུ་ཅུང་ཅུང་ སྡོད་ནི་དང་ འཛུལ་སྒོ་ ས་དང་ ཕྲང་སྙོམས་ འོང་ནི་སྦེ་ འཛིན་ཆས་ བཞག། འཛུལ་སྒོའི་ མདུན་གྱི་ ས་ སྙོམས་བཟོ། ཨ་ཆུམ་ ཉ་ཆུང་ཀུ་ ཉ་ཚུ་ ནང་ན་ བླུགས་ཏེ་ ལ་ལུ་ འཛུལ་སྒོ་ལུ་ཡང་ བཞག་སྟེ་ དེ་སྦེ་ བཞག། ཁ་ཐོག་གི་ རིགས་ཀྱི་ ཁ་ཐོག་ ལྟག་ཁར་ ཕུལ་ཏེ་ སྒོ་ལས་ སྦལཔ་ཚུ་ ཕྱིར་ལེན།
གོམ་པ་ 8 - Image 1
9

དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས།

tum kop གི་ དཀའ་ངལ་ སེལ་ཐངས།

Flow

Loading...
10

ལོ་རྒྱུས་དང་ཚད་འཛིན།

སྦལཔ་ཚུ་ ནུབ་མོ་ ཟས་ཟཝ་ལས་ ཞིང་པ་ཚུ་གིས་ ཨ་ཆུམ་དང་ ཉ་ ཐོགས་སྡོད་ས་གི་ ཁུང་གི་ སྦོ་ལོགས་ལུ་ ཕྱི་རུ་ tum kop བཙུགསཔ་ཨིན། tum kop གིས་ སྦལཔ་ གསོན་པོ་ འཛིནམ་ཨིན། ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ མཐའ་ རྣོ་བ་ལས་ ཉེན་སྲུང་འབད། འབྱུང་ཁུངས་: སི་རིན་དྷོན་མི་རིགས་རིག་པའི་ལྟེ་བ། སྲོལ་འཛིན་ཉིན་བསྟར་ལག་ཆས་ཀྱི་གནས་སྡུད། "ตุ้มกบ"། རྩོམ་པ་པོ་ ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai)། พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านหนองบัวโคก บุรีรัมย์ (Nong Bua Khok Folk Museum, Buriram) (ཆོག་ཐམ་ CC BY 4.0)། **ཚད་འཛིན།** ན་རི་ཀེལ་གྱི་ སྤུ་ ན་རི་ཀེལ་གྱི་ཀོ་ལེ་ ཞ་ཉེ་དཀརཔོའི་ ཤོག་ལེབ་ལུ་ ཐོན་རྫས་ མེད་ནི་འདི་གིས་ ཡིག་ཆ་ནང་ བཀོད་ཡོད།

རྫས་རིགས

2

ལག་ཆས་དགོས་མཁོ

3

CC0 སྤྱི་དབང

བིལུ་པིརིན་ཊི་འདི་CC0 འོག་བཀྲམས་ཡོད། ཁྱེད་རང་གིས་ཆོག་མཆན་མ་བཞེས་པར་ཕབ་ལེན་དང་བཟོ་བཅོས། བགོ་བཤའ། དགོས་མཁོ་གང་ལའང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་ཆོག

བཟོ་མཁན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ཆེད་ཁོང་ཚོའི་བིལུ་པིརིན་ཊི་བརྒྱུད་ཐོན་སྐྱེད་ཉོ། བཟོ་མཁན་གྱིས བཟོ་མཁན་གྱི་ཁེ་ཕོགས ཚོང་པས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ། ཡང་ན་བིལུ་པིརིན་ཊི་འདིའི་པར་གསར་བཟོས་ཏེ་ཁྱེད་རང་གི་བིལུ་པིརིན་ཊི་ནང་མཐུད་སྦྲེལ་བྱས་ཏེ་ཡོང་སྒོ་བགོ་བཤའ་བྱེད།

གྲོས་བསྡུར

(0)

ནང་འཛུལ གྲོས་བསྡུར་ནང་མཉམ་ཞུགས་ཆེད

བསམ་ཚུལ་ཚུ་ཐོབ་བཞིན...