कला
सुन्दरता र कल्याण
हस्तकला
संस्कृति र इतिहास
मनोरञ्जन
वातावरण
खाना र पेय
रिभर्स इन्जिनियरिङ
विज्ञान
खेलकुद
प्रविधि
पहिर्न मिल्ने
अनुवादित
डिब्बा बनाउने सुकेको लौका — मानवताको पहिलो भाँडो
भाले लौका (Lagenaria siceraria) सम्भवतः मानिसहरूले पालेको पहिलो बिरुवा थियो — खानाका लागि होइन, तर यसको कडा खोल भएको फलका लागि, जुन सुकेपछि प्राकृतिक रूपमा पानी नछिर्ने, टिकाउ भाँडो बन्छ। पेरुको नोर्टे चिको क्षेत्रमा पाइएका भाले लौकाका अवशेष लगभग १३,००० वर्ष पुराना हुन्, र आनुवंशिक अध्ययनले यो प्रजाति अफ्रिकाबाट उत्पत्ति भएको र समुद्री धाराद्वारा वा प्रारम्भिक समुद्री मानिसहरूद्वारा अमेरिकामा पुगेको सुझाउँछ। लौका माटोका भाँडाभन्दा हजारौं वर्ष अघि प्रयोगमा थियो, र पहुँच भएका हरेक संस्कृतिमा पानीका बोतल, कचौरा, डाडु, भण्डारण भाँडा, झुनझुन र माछा जाल तैरिने साधनका रूपमा काम गर्थ्यो। भाले लौका बिरुवाहरूमध्ये अनौठो छ: यसको खोल (बाहिरी एक्सोकार्प र मेसोकार्प) सुकेर लिग्निफाइड, काठजस्तो सामग्रीमा परिणत हुन्छ, जुन प्राकृतिक रूपमा पानी नछिर्ने, हल्का र उल्लेखनीय रूपमा बलियो हुन्छ। ३ देखि ५ मि.मि. मोटाइको सुकेको लौकाको भित्ता पानी राख्न सक्छ, मध्यम प्रहार सहन सक्छ, र आधारभूत हेरचाहसहित वर्षौंसम्म टिक्छ। भित्री भागमा बीउ र सुकेको गुदाको स्पञ्ज जस्तो संरचना हुन्छ, जुन हटाउनुपर्छ। सुकाउने प्रक्रिया निष्क्रिय हुन्छ — परिपक्वतामा टिपेपछि लौकाले आफैं अधिकांश काम गर्छ। यो ब्लुप्रिन्टले भ्याइनदेखि तयार भाँडोसम्मको पूर्ण प्रक्रिया समेट्दै, भाँडाका रूपमा प्रयोगका लागि भाले लौका टिप्ने, सुकाउने, सफा गर्ने र तयार पार्ने तरिका सिकाउँछ।
शुरुआती
१-२ हप्ता
निर्देशनहरू
1
1
एउटा परिपक्व लौका पहिचान गर्नुहोस् र छान्नुहोस्
एउटा परिपक्व लौका पहिचान गर्नुहोस् र छान्नुहोस्
लौकालाई बोटमा पूर्ण रूपमा परिपक्व भएपछि मात्र टिप्नुहोस्। परिपक्वताका संकेतहरू: लौकालाई बोटसँग जोड्ने डाँठ खैरो र सुकेको भएको छ (हरियो डाँठको अर्थ लौका अझै बढिरहेको छ), खोल कडा छ र नङले खुर्किँदा प्रतिरोध गर्छ (नङले सतहमा डोब बनाउनु हुँदैन), र लौका आकारको तुलनामा अपेक्षाभन्दा हलुको महसुस हुन्छ (भित्री चिस्यान घट्न थालेको छ)। परिपक्व हुँदै जाँदा खोलको रंग हरियाबाट पहेँलो वा खैरो रंगमा बदलिन्छ। परिपक्व लौकामा ठोक्दा मधुरो ठक्क आवाजको सट्टा खोक्रो, गुन्जने आवाज आउँछ। हरियो डाँठ भएको लौका कहिल्यै नटिप्नुहोस् — त्यो उचित रूपमा नसुकी खुम्चिएर कुहिन्छ।
यस चरणका सामग्री:
पाकेको तुम्बा1 टुक्रा2
2
लहरा (लौकी) बेलबाट काट्नुहोस्
लहरा (लौकी) बेलबाट काट्नुहोस्
धारिलो चकमक ढुङ्गाको चक्कुले डाँठ काट्नुहोस्, लौकीमा 5 देखि 8 सेमी डाँठ जोडिएको छोड्नुहोस्। लौकीलाई तान्नु वा घुमाउनु हुँदैन — यसले घाँटीमा खोल चिर्न सक्छ, जसले सुकाउने क्रममा फुट्ने कमजोर बिन्दु बनाउन सक्छ। बाँकी रहेको डाँठको ठुटो प्राकृतिक हाते झैं काम गर्छ र त्यस्तै गरी भास्कुलर जडानको बिन्दुलाई पनि बन्द गर्छ, जसले कटानबाट चिस्यान भित्र पस्न रोक्छ।
चाहिने औजार:
चकमक ढुङ्गाको चक्कु3
3
बाह्य सतह सफा गर्नुहोस्
बाह्य सतह सफा गर्नुहोस्
लौकीको बाहिरी भाग सफा पानीले धोएर माटो, रस र सतहमा रहेका कुनै पनि ढुसीका बीजाणु हटाउनुहोस्। खोलमा खाल्डो नपारी मसिनो बालुवा वा खस्रो पातको मुठ्ठीले बिस्तारै रगडेर बाहिरी मैनजस्तो आवरण (क्युटिकल) हटाउनुहोस्। यो आवरण हटाउँदा सुकाउने क्रममा लौकीभित्रको चिस्यो खोलको भित्ताबाट बाहिर निस्कन सक्छ। लौकीलाई पानीमा भिजाउनु हुँदैन — छोटो समयको धुने प्रक्रिया पर्याप्त हुन्छ।
4
4
छायादार र हावा खेल्ने ठाउँमा लौका सुकाउन झुण्ड्याउनुहोस्
छायादार र हावा खेल्ने ठाउँमा लौका सुकाउन झुण्ड्याउनुहोस्
डाँठको वरिपरि डोरी बाँधेर लौकालाई राम्ro हावा खेल्ने, छायादार ठाउँमा झुण्ड्याउनुहोस् — रूखको छहारीमुनि, खुला छेउ भएको आश्रयस्थलमा, वा तेर्सो खम्बाबाट। लौका भुइँलाई छुनु हुँदैन न त कुनै सतहसँग टेक्नु हुन्छ, किनभने सम्पर्क बिन्दुमा फसेको चिस्यानले नरम कुहिने समस्या निम्त्याउँछ। छाया महत्त्वपूर्ण छ: सिधा घामले बाहिरी भाग धेरै चाँडो सुकाउँछ तर भित्री भाग चिस्यान रहन्छ, जसले चिरा पार्न सक्छ। सबै दिशाबाट राम्रो हावा चल्नु मुख्य कुरा हो। सुख्खा हावापानीमा सुकाउन १ देखि २ हप्ता लाग्छ; आर्द्र हावापानीमा ३ देखि ४ हप्ता वा त्योभन्दा बढी लाग्छ।
यस चरणका सामग्री:
डोरी1 टुक्रा5
5
सुकाउने प्रक्रियाको निगरानी गर्नुहोस्
सुकाउने प्रक्रियाको निगरानी गर्नुहोस्
लौका हरेक २ देखि ३ दिनमा जाँच गर्नुहोस्। पहिलो हप्तामा, बाहिरी सतहमा सतही ढुसीका दागहरू (सेतो, खरानी, वा हरियो रौं) देखिन सक्छन् — यो सामान्य हो र यसले खोललाई हानि गर्दैन। ढुसी बाक्लो भएमा सुख्खा कपडाले पुछ्नुहोस् वा बालुवाले माझ्नुहोस्। आन्तरिक चिस्यान खोलका भित्ताहरूमार्फत वाष्पीकृत हुँदै जाँदा लौकाको तौल क्रमशः हल्का हुनेछ। पूर्ण सुकेको लौकाको तौल यसको ताजा तौलको एक अंश मात्र हुन्छ। समय-समयमा लौकालाई हल्लाउनुहोस्: जब भित्रका सुकेका बीउहरू स्वतन्त्र रूपमा खन्किरहेको सुनिन्छ, भित्री भाग सुख्खा भएको हो।
6
6
पूर्ण सुकाइ परीक्षण
पूर्ण सुकाइ परीक्षण
लौकी/तुम्बा पूरै सुकेको हुन्छ जब: यो आफ्नो आकारको तुलनामा धेरै हल्का महसुस हुन्छ, हल्लाउँदा भित्रका सुकेका बीउहरूको ठूलो झन्झन् आवाज आउँछ, खोल एकनासले कडा हुन्छ र ट्याप गर्दा खोक्रो आवाज दिन्छ, र बाहिरी भाग हरियो वा पहेंलोबाट एकनास खैरो, गाढा खैरो वा पहेंलो-खैरो रङमा परिवर्तन भएको हुन्छ। अंगुठाले खोलमा कडा थिच्नुहोस् — राम्रोसँग सुकेको लौकीको खोल झुक्दैन वा दब्दैन। यदि खोलको कुनै भाग नरम वा स्पन्जजस्तो महसुस हुन्छ भने, अर्को एक हप्ता सुकाउन जारी राख्नुहोस्।
7
7
खोल काट्नुहोस्
खोल काट्नुहोस्
उपयोगको उद्देश्य निर्णय गर्नुहोस् र सोही अनुसार खोल काट्नुहोस्। पानीको बोतलको लागि: डाँठ नजिकै माथिल्लो भागमा सानो गोलाकार प्वाल (3 देखि 4 सेमी व्यास) काट्नुहोस्, जुन पानी भर्न र निकाल्न मात्र पर्याप्त ठूलो होस्। कचौराको लागि: लौकोलाई लम्बाइमा वा आडाभरि आधामा काट्नुहोस्। कडछुल्ला वा डिपरको लागि: माथिल्लो एक-तिहाइ भाग तेर्सो कोणमा काट्नुहोस्, घाँटीलाई हाते भागको रूपमा छोड्नुहोस्। पहिले फ्लिन्ट ब्लेडले बारम्बार खरोंच गरेर काट्ने रेखा चिन्ह लगाउनुहोस्, त्यसपछि ब्लेडले खोल पूरै काटेर नसक्छ सम्म सावधानीपूर्वक चिरा गहिरो बनाउनुहोस्। बिस्तारै काम गर्नुहोस् — सुकेको खोल भुसुना हुन्छ र बलपूर्वक गर्दा फुट्न सक्छ। वैकल्पिक रूपमा, सुरुवाती प्वाल बनाउन ढुङ्गाको ड्रिल वा तातो हाडको अल वा प्रयोग गर्नुहोस्, त्यसपछि फ्लिन्ट ब्लेडले त्यसलाई फराकिलो बनाउनुहोस्।
चाहिने औजार:
चकमक ढुङ्गाको चक्कु8
8
बीउ र भित्री झिल्ली हटाउनुहोस्
बीउ र भित्री झिल्ली हटाउनुहोस्
खुल्ने भागबाट खुकुलो सुकेका बीउहरू हल्लाएर झार्नुहोस्। त्यसपछि लामो डाँडी, घुमाउरो हड्डीको औजार, वा लचिलो टुसो प्रयोग गरेर भित्री भित्ताबाट सुकेको भित्री झिल्ली (बीउहरूलाई घेरेको स्पन्जजस्तो गुदी) खुर्चनुहोस्। यदि खुल्ने भाग हातका लागि धेरै सानो छ भने, लौकालाई पानीले भर्नुहोस्, सुकेको गुदीलाई नरम पार्न १ देखि २ घण्टासम्म भिजाउन दिनुहोस्, त्यसपछि बलियोसँग हल्लाएर र खन्याएर बाहिर फ्लस गर्नुहोस्। भित्री भाग सफा नभएसम्म दोहोर्याउनुहोस्। पानीको बोतलका लागि सफा भित्री भाग अनिवार्य हो — बाँकी रहेको गुदीले पानीलाई फोहोरी गन्ध दिन्छ।
9
9
काटिएका किनारहरू चिल्लो बनाउनुहोस्
काटिएका किनारहरू चिल्लो बनाउनुहोस्
लौका खोलको काटिएको किनारा खस्रो हुनेछ र काटिएको रेखाबाट फैलिएका साना खुइलिएका भाग वा दरारहरू हुन सक्छन्। ढुङ्गाको बलौटे टुक्रामा गोलाकार गतिमा घसेर किनारालाई चिल्लो बनाउनुहोस्। यसले किनारा थप चर्किनबाट रोक्छ र लौकालाई पानीको बोतल वा कपको रूपमा प्रयोग गर्दा खोल्ने भाग पिउन सहज बनाउँछ। काटिएको रेखाबाट सुरु भएका कुनै पनि साना दरारहरू जाँच गरी हटाउनुहोस् — यदि दरार सुरु भइसकेको छ भने, प्रयोगको क्रममा यो बढ्न सक्छ।
चाहिने औजार:
बलौटे ढुङ्गाको पाता10
10
भित्री भाग पानी प्रयोगका लागि सिल गर्नुहोस् (वैकल्पिक)
भित्री भाग पानी प्रयोगका लागि सिल गर्नुहोस् (वैकल्पिक)
सुकेको लौकीको खोल प्राकृतिक रूपमा पानी-प्रतिरोधी हुन्छ तर पूर्ण रूपमा जलरोधी हुँदैन — धेरै घण्टासम्म खोलको भित्ताबाट बिस्तारै पानी चुहिन सक्छ। छोटो अवधिको पानी बोक्नका लागि (घण्टा), उपचार नगरिएको लौकी पर्याप्त हुन्छ। दीर्घकालीन पानी भण्डारणका लागि वा लौकीलाई पूर्ण रूपमा जलरोधी बनाउन, यसको भित्री भागमा पグलाइएको पाइन पिच वा महिनाको मैन लगाउनुहोस्। लौकीमा थोरै तातो पाइन पिच हालेर, सबै भित्री सतहमा लाग्ने गरी घुमाउनुहोस्, त्यसपछि बढी भागलाई बाहिर खन्याएर चिस्याउन दिनुहोस्। पातलो पिच तहले प्वालहरूलाई पूर्ण रूपमा बन्द गर्छ। वैकल्पिक रूपमा, लौकीमा बारम्बार पानी भर्नुहोस् — धेरै पटक भिजेपछि, खोलका रेसाहरू अलिकति फुल्छन् र आफैँ बढी पानी-नचुहिने बन्छन्।
यस चरणका सामग्री:
सल्लाको अलकत्राको टाँस1 टुक्रा11
11
कैरींग कर्ड जोड्नुहोस् (ऐच्छिक)
कैरींग कर्ड जोड्नुहोस् (ऐच्छिक)
पानीको बोतलका लागि, लौकीको साँघुरो घाँटी वरिपरि डोरीको एउटा टुक्रा बाँधेर बोक्ने पट्टा बनाउनुहोस्। डोरीलाई घाँटीको खाँचो वा नोचमा कैयौं पटक बेर्नुहोस्, त्यसपछि काँधमा वा बेल्टमा झुण्ड्याउन पुग्ने लामो पासो बाँध्नुहोस्। थप सुरक्षाका लागि, डोरी चिप्लिन नदिन चकमक ढुंगाको धारिलो टुक्राले घाँटी वरिपरि उथलो खाँचो खन्नुहोस्। केही बोतल लौकी जातहरूको घाँटीमा प्राकृतिक साँघुरोपन हुन्छ, जसले खाँचो बिना नै डोरी समात्छ।
यस चरणका सामग्री:
डोरी1 टुक्रा12
12
भेंटीको लागि एउटा टुप्पी बनाउनुहोस्
भेंटीको लागि एउटा टुप्पी बनाउनुहोस्
हरियो कडा काठको टुक्राबाट टुप्पी काट्नुहोस् जुन लौकोको खुल्ला भागमा कसिलो गरी फिट होस्। टुप्पीलाई अलिकति टेपर पारी काट्नुहोस् ताकि त्यो प्वालमा कसिएर बस्न सकोस्। वैकल्पिक रूपमा, सुकेको घाँस वा काईको सानो गुच्छा छालाको टुक्रामा बेरेर कर्कजस्तो प्लग बनाउनुहोस्। कसिलो फिट हुने टुप्पीले यातायातका क्रममा चुहिनबाट रोक्छ र भण्डारण गरिएको पानी वा खानामा कीरा र फोहोर पस्न दिँदैन। उत्तम सिलका लागि, टुप्पीलाई पातलो कच्चा छालाको टुक्रामा बेर्नुहोस् — भिजेपछि छाला खुल्ला भागको आकारमा ढल्छ र कसिलो फिट बनाउँछ।
चाहिने औजार:
चकमक ढुङ्गाको चक्कुसामग्री
3- 1 टुक्राप्लेसहोल्डर
- 1 टुक्राप्लेसहोल्डर
- 1 टुक्राप्लेसहोल्डर
आवश्यक उपकरणहरू
2- प्लेसहोल्डर
- प्लेसहोल्डर
जोडिएका खाकाका सामग्री
यो खाकाले बनाउँछ
सम्बन्धित ब्लुप्रिन्ट
यी ब्लुप्रिन्टहरूले ज्ञान साझा गर्छन् — प्रविधि, सामग्री वा सिद्धान्त
CC0 सार्वजनिक डोमेन
यो ब्लुप्रिन्ट CC0 अन्तर्गत जारी गरिएको छ। तपाईं अनुमति नसोधी प्रतिलिपि, परिमार्जन, वितरण र प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।
ब्लुप्रिन्ट मार्फत उत्पादनहरू किनेर सिर्जनाकर्तालाई सहयोग गर्नुहोस् सिर्जनाकर्ता कमिसन विक्रेताले तोकेको, वा यो ब्लुप्रिन्टको नयाँ संस्करण बनाउनुहोस् र आम्दानी बाँड्न आफ्नो ब्लुप्रिन्टमा जडानको रूपमा समावेश गर्नुहोस्।