Sum Pla Duk (nơm bắt cá trê) — nơm tre đan có eo, có hom và cửa thấp, úp xuống cá trê trong bùn

"Khi thấy cá trê, miệng nơm được úp lên con cá và ấn xuống bùn; thọc một chân vào cửa để dồn cá lên qua hom, và cá trê bị bắt trong khoang trên." (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร, Trung tâm Nhân học Sirindhorn, tác giả ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai), CC BY 4.0)

Chẻ tre và vót nan dẹt dày cho 17 cây nan dọc và nan tròn để đan vòng quanh.

Tạo miệng dưới rộng khoảng 18 cm, đan nan tròn lên trên khoảng 20 cm, thu hẹp thành hình nón, rồi đan nan dẹt tới eo rộng khoảng 8 cm. Xòe nan dọc ra lại, đan thêm 20 cm, rồi đan nan tròn trong khi chụm dần nan dọc lại qua 20 cm nữa. Ở trên cùng đan khít nan tròn để tạo lỗ đổ rộng 6 cm.

Khoét một cửa ở bên hông miệng dưới, cao 8 cm và rộng 4 cm, và quấn vải quanh mép cửa. Ở eo lắp một cái hom mũi hướng lên trên, miệng hom khít với eo.

Ảnh thật về สุ่มปลาดุก (sum pla duk) từ พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านหนองบัวโคก (Nong Bua Khok Folk Museum) (ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร, Trung tâm Nhân học Sirindhorn, tác giả ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai), CC BY 4.0)

Dùng sau mùa gặt, vào mùa mát và mùa nóng. Tát cạn nước một ao hoặc đầm nông; khi thấy cá trê quẫy trong bùn, úp miệng nơm lên nó ấn xuống bùn, thọc một chân vào cửa để dồn cá lên qua hom, rồi lật ngửa nơm và đổ cá trê ra qua lỗ trên cùng, không phải chạm tay vào cá.

Sum pla duk có hình dáng riêng, khác với nơm thường, và nay rất hiếm thấy; có lẽ nó chỉ còn lại như một hình dáng và trong lời kể của các thế hệ trước. Ngạnh cá trê đâm rất đau, nên chiếc nơm này được nghĩ ra thay cho việc bắt bằng tay. Nguồn: Trung tâm Nhân học Sirindhorn, cơ sở dữ liệu đồ dùng truyền thống hằng ngày, "สุ่มปลาดุก", tác giả ทำนุ วรธงไชย (Thamnu Worathongchai), พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านหนองบัวโคก บุรีรัมย์ (Nong Bua Khok Folk Museum, Buriram) (giấy phép CC BY 4.0). **Giới hạn** Nguồn không nêu kích thước hom hay cách đan hom.